Stari zavet
A kada i on izmučen mukama umre, uskoči peti, govoreći:
Ως δὲ καὶ οὗτος ταῖς βασάνοις καταικισθεὶς ἐναπέθανεν, ὁ πέμπτος παρεπήδησε λέγων·
"Neću se, tiranine, odreći mučenja za vrlinu,
οὐ μέλλω, τύραννε, πρὸς τὸν ὑπὲρ τῆς ἀρετῆς βασανισμὸν παραιτεῖσθαι,
Nego sam od sebe dođoh, da bi i mene ubivši zaslužio, za veće nepravde, (veću) kaznu nebeske Pravde.
αὐτὸς δ' ἀπ' ἐμαυτοῦ παρῆλθον, ὅπως κἀμὲ κατακτείνας περὶ πλειόνων ἀδικημάτων ὀφειλήσῃς τῇ οὐρανίῳ δίκῃ τιμωρίαν.
O, vrlinomršče (μισάρετέ) i čovekomršče, šta smo to učinili da nas na ovaj način uništavaš?
ᾦ μισάρετε καὶ μισάνθρωπε, τί δράσαντας ἡμᾶς τοῦτον πορθεῖς τὸν τρόπον;
Zato što blagočestvujemo (εύσεβοϋμεν pobožno poštujemo) Tvorca svih i živimo po Njegovom vrlinskom Zakonu?
ἢ κακόν σοι δοκεῖ ὅτι τὸν πάντων κτίστην εὐσεβοῦμεν καὶ κατὰ τὸν ἐνάρετον αὐτοῦ ζῶμεν νόμον;
Ali to je dostojno počasti, a ne muka.
ἀλλὰ ταῦτα τιμῶν, οὐ βασάνων ἐστὶν ἄξια.
Kada bi imao osećanje ljudskih čežnji (πόθων), imao bi i nadu spasenja kod Boga.
εἴπερ ᾐσθάνου ἀνθρώπου πόθον καὶ ἐλπίδα εἶχες παρὰ Θεῷ σωτηρίου·
A sada, budući tuđ Bogu, boriš se protiv onih koji Boga blagočestvuju."
νυνὶ δὲ ἀλλότριος ὢν Θεοῦ πολεμεῖς τοὺς εὐσεβοῦντας εἰς τὸν Θεόν.
Dok on to govoraše, mačenosci ga svezaše i odvukoše na katapult (čekrk),
τοιαῦτα δὲ λέγοντα οἱ δορυφόροι δήσαντες αὐτὸν εἷλκον ἐπὶ τὸν καταπέλτην,
Na koji ga vezaše nateravši da klekne, i kolena pričvrstiše gvozdenim bukagijama, pa preko slabina ga saviše oko osovine točka, i tako potpuno savijenom, poput skorpije oko točka, otsecahu mu udove.
ἐφ' ὃν δήσαντες αὐτὸν ἐπὶ τὰ γόνατα καὶ ταῦτα ποδάγραις σιδηραῖς ἐφαρμόσαντες τὴν ὀσφὺν αὐτοῦ περὶ τροχιαῖον σφῆνα κατέκαμψαν, περὶ ὃν ὅλος περὶ τὸν τροχὸν σκορπίου τρόπον ἀνακλώμενος ἐξεμελίζετο.
Na taj način i duhom stešnjavan i telom stiskan,
κατὰ τοῦτον τὸν τρόπον καὶ τὸ πνεῦμα στενοχωρούμενος καὶ τὸ σῶμα ἀγχόμενος,
Govoraše: "Dobre nam, o tiranine, i ne hoteći daruješ darove: dajući nam da kroz junačkije bolove pokažemo našu izdržljivost u Zakonu."
καλάς, ἔλεγεν, ἄκων, ᾦ τύραννε, χάριτας ἡμῖν χαρίζῃ διὰ γενναιοτέρων πόνων ἐπιδείξασθαι παρέχων τὴν εἰς τὸν νόμον ἡμῶν καρτερίαν.
A kada i on skonča, bi vođen i šesti dečak, koji kada ga tiranii pitaše da li hoće jesti da bude oslobođen, odgovori:
Τελευτήσαντος δὲ καὶ τούτου, ὁ ἕκτος ἤγετο μειρακίσκος, ὃς πυνθανομένου τοῦ τυράννου εἰ βούλοιτο φαγὼν ἀπολύεσθαι, ὁ δὲ ἔφη·
"Ja sam po uzrastu mlađi od moje braće, ali sam po razumu (τη διανοίςχ mišlju) vršnjak.
ἐγὼ τῇ μὲν ἡλικίᾳ τῶν ἀδελφῶν μού εἰμι νεώτερος, τῇ δὲ διανοίᾳ ἡλικιώτης·
Jer u jednim i istim (zakonima) i rođeni i odgajeni, treba da jednako za iste (zakone) i umremo.
εἰς τὰ αὐτὰ γὰρ καὶ γεννηθέντες καὶ τραφέντες, ὑπὲρ τῶν αὐτῶν καὶ ἀποθνήσκειν ὀφείλομεν ὁμοίως·
Tako, da ako ti se hoće da (me) mučiš zato što nisam jeo poganštine, (onda) muči!"
ὥστε εἰ σοὶ δοκεῖ βασανίζειν μὴ μιαροφαγοῦντα, βασάνιζε.
Kad on to reče, odvedoše ga na točak,
ταῦτα αὐτὸν εἰπόντα παρῆγον ἐπὶ τὸν τροχόν,
Na kojem rastezavan do pucanja udova i kičmenih pršljenova, bi paljen vatrom odozdo.
ἐφ' οὗ κατατεινόμενος ἐκμελῶς καὶ ἐκσπονδυλιζόμενος ὑπεκαίετο.
I usijavši oštre šipke, pržahu mu leđa i probadahu rebra, spaljujući mu utrobu.
καὶ ὀβελίσκους δὲ ὀξεῖς πυρώσαντες, τοῖς νώτοις προσέφερον καὶ τὰ πλευρὰ διαπείραντες αὐτοῦ τὰ σπλάγχνα διέκαιον.
A on mučen, govoraše: "O sveštenolepna borbo, na koju smo, zbog pobožnosti i na vežbanje bolova, tolika braća pozvani, i nismo pobeđeni!
ὁ δὲ βασανιζόμενος, ὦ ἱεροπρεποῦς ἀγῶνος, ἔλεγεν, ἐφ' ὃν διὰ τὴν εὐσέβειαν εἰς γυμνασίαν πόνων ἀδελφοὶ τοσοῦτοι κληθέντες οὐκ ἐνικήθημεν.
Jer, o tiranine, nepobedivo je pobožno znanje (ή ευσεβής επιστήμη)!
ἀνίκητος γάρ ἐστιν, ὦ τύραννε, ἡ εὐσεβὴς ἐπιστήμη.
Potpuno naoružan savršenom vrlinom (καλοκαγαθία) umreću i ja sa braćom mojom,
καλοκἀγαθίᾳ καθωπλισμένος τεθνήξομαι μὲν κἀγὼ μετὰ τῶν ἀδελφῶν μου,
A ti, o tiranine!, novoizmišljaču muka i neprijatelju istinski pobožnih, i sam si navukao na se velikog kaznitelja.
σὺ δέ, ὦ τύραννε, μέγαν σοὶ προσλαβὼν καὶ αὐτὸς τιμωρόν, καινουργὲ τῶν βασάνων καὶ πολέμιε τῶν ἀληθῶς εὐσεβούντων
Nas šest dečaka srušismo tvoju tiraniju!
ἓξ μειράκια καταλελύκαμέν σου τὴν τυραννίδα·
Jer to što nisi mogao da preubediš razum naš, niti da nas prisiliš na skverno jedenje, zar to nije razrušenje tvoje?
τὸ γὰρ μὴ δυνηθῆναί σε μεταπεῖσαι τὸν λογισμὸν ἡμῶν μήτε βιάσασθαι πρὸς τὴν μιαροφαγίαν οὐ κατάλυσίς ἐστί σου;
Oganj tvoj nama je hladan, i čekrci bezbolni, i nemoćno je nasilje tvoje!
τὸ πῦρ σου ψυχρὸν ἡμῖν, καὶ ἄπονοι οἱ καταπέλται, καὶ ἀδύνατος ἡ βία σου.
Oko nas ne stoje tiraninovi, nego mačenosci Božanskog Zakona (anđeli), zato imamo nepobediv razum."
οὐ γὰρ τυράννου, ἀλλὰ θείου νόμου προεστήκασιν ἡμῶν οἱ δορυφόροι· διὰ τοῦτο ἀνίκητον ἔχομεν τὸν λογισμόν.