Stari zavet
Čedo, ne uskrati siromahu potrebno za život, i ne okreći oči od prosjaka.
ΤΕΚΝΟΝ, τὴν ζωὴν τοῦ πτωχοῦ μὴ ἀποστερήσῃς καὶ μὴ παρελκύσῃς ὀφθαλμοὺς ἐπιδεεῖς.
Ne ožalosti dušu gladnu, i ne razgnjevi (čovjeka) u bijedi njegovoj.
ψυχὴν πεινῶσαν μὴ λυπήσῃς καὶ μὴ παροργίσῃς ἄνδρα ἐν ἀπορίᾳ αὐτοῦ.
Ne smućuj već ogorčeno srce, i ne odgađaj sa davanjem potrebitom.
καρδίαν παρωργισμένην μὴ προσταράξῃς καὶ μὴ παρελκύσῃς δόσιν προσδεομένου.
Čedo, slugu žalosnoga ne odbaci, i ne okreći lice svoje od siromaha.
ἱκέτην θλιβόμενον μὴ ἀπαναίνου καὶ μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπὸ πτωχοῦ.
Od onoga koji je u nuždi ne odvraćaj oko, i ne daji prilike čovjeku da te kune.
ἀπὸ δεομένου μὴ ἀποστρέψῃς ὀφθαλμὸν καὶ μὴ δῷς τόπον ἀνθρώπῳ καταράσασθαί σε·
Jer onome ko te bude kleo u gorčini duše svoje, uslišiće molitvu njegovu Tvorac njegov.
καταρωμένου γάρ σε ἐν πικρίᾳ ψυχῆς αὐτοῦ, τῆς δεήσεως αὐτοῦ ἐπακούσεται ὁ ποιήσας αὐτόν.
Učini sebe voljenim od sabranja, a pred knezom smiri glavu.
προσφιλῇ συναγωγῇ σεαυτὸν ποίει καὶ μεγιστᾶνι ταπείνου τὴν κεφαλήν σου.
Prikloni uho svoje siromahu, i odgovori mu mirno s krotošću.
κλῖνον πτωχῷ τὸ οὖς σου καὶ ἀποκρίθητι αὐτῷ εἰρηνικὰ ἐν πραυ±τητι.
Izbavi onepravdovanog iz ruku nepravednika, i ne budi malodušan kada sudiš.
ἐξελοῦ ἀδικούμενον ἐκ χειρὸς ἀδικοῦντος καὶ μὴ ὀλιγοψυχήσῃς ἐν τῷ κρίνειν σε.
Budi siročadima kao otac, i namjesto muža materi njihovoj.
γίνου ὀρφανοῖς ὡς πατὴρ καὶ ἀντὶ ἀνδρὸς τῇ μητρὶ αὐτῶν· καὶ ἔσῃ ὡς υἱὸς Ὑψίστου, καὶ ἀγαπήσει σε μᾶλλον ἢ μήτηρ σου.
I bićeš kao sin Višnjega, i zavoljeće te više negoli majka tvoja.
Ἡ σοφία υἱοὺς αὐτῆς ἀνύψωσε καὶ ἐπιλαμβάνεται τῶν ζητούντων αὐτήν.
Premudrost sinove svoje uzvisuje, i brine o onima koji je ištu.
ὁ ἀγαπῶν αὐτὴν ἀγαπᾷ ζωήν, καὶ οἱ ὀρθρίζοντες πρὸς αὐτὴν ἐμπλησθήσονται εὐφροσύνης.
Ko ljubi nju, ljubi život, i koji rano rane k njoj, ispuniće se radosti.
ὁ κρατῶν αὐτῆς κληρονομήσει δόξαν, καὶ οὗ εἰσπορεύεται, εὐλογήσει Κύριος.
Ko se nje drži, naslijediće slavu, i mjesto gdje uđe, blagosilja Gospod.
οἱ λατρεύοντες αὐτῇ λειτουργήσουσιν ἁγίῳ, καὶ τοὺς ἀγαπῶντας αὐτὴν ἀγαπᾷ ὁ Κύριος.
Koji njoj služe, poslužiće Svetome, i one koji nju ljube, ljubi Gospod.
ὁ ὑπακούων αὐτῆς κρινεῖ ἔθνη, καὶ ὁ προσέχων αὐτῇ κατασκηνώσει πεποιθώς.
Ko nju sluša, sudiće narodima (mnogobožačkim), i ko na nju pazi, živjeće pouzdano.
ἐὰν ἐμπιστεύσῃ, κατακληρονομήσει αὐτήν, καὶ ἐν κατασχέσει ἔσονται αἱ γενεαὶ αὐτοῦ·
Ko se njoj povjeri, naslijediće je, i biće imovina potomstva njegovog.
ὅτι διεστραμμένως πορεύεται μετ᾿ αὐτοῦ ἐν πρώτοις, φόβον δὲ καὶ δειλίαν ἐπάξει ἐπ᾿ αὐτὸν καὶ βασανίσει αὐτὸν ἐν παιδείᾳ αὐτῆς, ἕως οὗ ἐμπιστεύσῃ τῇ ψυχῇ αὐτοῦ, καὶ πειράσῃ αὐτὸν ἐν τοῖς δικαιώμασιν αὐτῆς.
Jer ona će prvo mukotrpno ići sa njim, strah i trepet navešće na njega.
καὶ πάλιν ἐπανήξει κατ᾿ εὐθεῖαν πρὸς αὐτὸν καὶ εὐφρανεῖ αὐτὸν καὶ ἀποκαλύψει αὐτῷ τὰ κρυπτὰ αὐτῆς.
Namučiće ga svojim vođenjem dok ne uvjeri dušu njegovu i ne isproba ga svojim naredbama.
ἐὰν ἀποπλανηθῇ, ἐγκαταλείψει αὐτὸν καὶ παραδώσει αὐτὸν εἰς χεῖρας πτώσεως αὐτοῦ.
I opet će se vratiti prvo k njemu i razveseliti ga i otkriće mu tajne svoje.
Συντήρησον καιρὸν καὶ φύλαξαι ἀπὸ πονηροῦ καὶ περὶ τῆς ψυχῆς σου μὴ αἰσχυνθῇς·
Ako padne u zabludu, napustiće ga i predaće ga u ruke pada njegovog.
ἔστι γὰρ αἰσχύνη ἐπάγουσα ἁμαρτίαν, καὶ ἔστιν αἰσχύνη δόξα καὶ χάρις.
Pazi na vrijeme i čuvaj se od zla i za dušu svoju se ne zastidi.
μὴ λάβῃς πρόσωπον κατὰ τῆς ψυχῆς σου καὶ μὴ ἐντραπῇς εἰς πτῶσίν σου.
Jer ima stid navodeći grijeh i ima stid - slava i blagodat.
μὴ κωλύσῃς λόγον ἐν καιρῷ σωτηρίας·
Ne licemjeri protiv duše svoje i ne postidi se na pad svoj.
ἐν γὰρ λόγῳ γνωσθήσεται σοφία καὶ παιδεία ἐν ρήματι γλώσσης.
Ne spriječi riječ u vrijeme potrebe;
μὴ ἀντίλεγε τῇ ἀληθείᾳ καὶ περὶ τῆς ἀπαιδευσίας σου ἐντράπηθι.
Jer u riječi poznaće se premudrost i znanje u govoru jezika.
μὴ αἰσχυνθῇς ὁμολογῆσαι ἐφ᾿ ἁμαρτίαις σου καὶ μὴ βιάζου ροῦν ποταμοῦ.
Ne protivrječi istini, i zbog neznanja svoga postidi se.
καὶ μὴ ὑποστρώσῃς σεαυτὸν ἀνθρώπῳ μωρῷ καὶ μὴ λάβῃς πρόσωπον δυνάστου.
Ne stidi se da ispovijediš grijehe svoje, i ne zaustavljaj tok rijeke.
ἕως τοῦ θανάτου ἀγώνισαι περὶ τῆς ἀληθείας, καὶ Κύριος ὁ Θεὸς πολεμήσει ὑπὲρ σοῦ.
Ne potčini sebe čovjeku glupome, i ne gledaj na lice moćnika.
μὴ γίνου ταχὺς ἐν γλώσσῃ σου καὶ νωθρὸς καὶ παρειμένος ἐν τοῖς ἔργοις σου.
Sve do smrti bori se za istinu, i Gospod Bog će ratovati za tebe.
μὴ ἴσθι ὡς λέων ἐν τῷ οἴκῳ σου καὶ φαντασιοκοπῶν ἐν τοῖς οἰκέταις σου.
Ne budi drzak na jeziku svome, i lijen i neradan u djelima svojim.
μὴ ἔστω ἡ χείρ σου ἐκτεταμένη εἰς τὸ λαβεῖν καὶ ἐν τῷ ἀποδιδόναι συνεσταλμένη.
Ne budi kao lav u domu svome, i varalica među slugama svojim.
Neka ruka tvoja ne bude ispružena u primanju, a u davanju stisnuta.